As modernas
linguas indoeuropeas, á que pertencen a maioría das linguas de Europa e Asia
meridional, descenden dunha única lingua, chamada protoindoeuropea, que
era falada por un pobo que viviu entre os anos 4.500 e 2.500 antes de Cristo, e
non deixou textos escritos. Como é lóxico, os científicos preguntáronse como
soaría esa lingua orixinal.
En 1868, o
lingüista alemán August Schleicher utilizou un vocabulario protoindoeuropeo reconstruído-cun
método comparativo a partir de similitudes entre o sánscrito, o grego clásico,
o latín, o xermánico, etc-, para crear unha fábula, co obxectivo de escoitar
unha aproximación desa linguaxe. Coñecida como a fábula de Schleicher ou
«A ovella e os cabalos», a parábola narra a historia dunha ovella rapada
que se encontra no campo cun grupo de cabalos algo respondons. A ovella dilles
que lle doe o corazón ao ver aos equinos cargados e cun xinete enriba, e os
cabalos lle contestan que tamén lles doe a eles cando ven o amo vestido coa la
da ovella mentres ela está núa.
Os lingüistas
seguiron traballando para descubrir máis acerca desa lingua extinta e
actualizan periodicamente o experimento sonoro. O último en facelo é o
lingüista Andrew Byrd, da Universidade de Kentucky, que recita na
revista Archaeology a súa versión da fábula adaptando a súa
pronuncia aos últimos achados sobre a lingua. Byrd tamén actualizou
outra parábola curta en protoindoeuropeo reconstruído en 1990.
Inspírase nunha pasaxe do Rig Veda, unha antiga colección de himnos en
sánscrito, na que un rei suplica ao deus Varuna que lle conceda un
fillo.
Unha ovella que non tiña la viu cabalos, un deles
arrastraba unha pesada carreta, outro cargaba unha gran carga e outro cabalgaba
rapidamente cun xinete. A ovella díxolle aos cabalos: «Dóeme o corazón
vendo un home manexando cabalos». Os cabalos dixeron: «Escoita, ovella: os
nosos corazóns dóennos cando vemos isto: un home, o amo, converte a la dunha
ovella en roupa abrigada para si mesmo. E a ovella non ten la». Ao oír isto, a
ovella fuxiu á pradaría.
Fontes:
- ABC (30-09-2013): Así hablábamos hace 6000 años.
- El Huffington Post (29-09-2013): Protoindoeuropeo: ¿Sonaba así el idioma de nuestros antepasados?
